Bu yıl İrlanda’da gerçekleşen PhotoIreland Festival 2023’e katıldım. Bu yıl festivalde sergilenen fotoğraflar oldukça güçlü hikâyelerdi. İzleyicisiyle iletişim kurabilen ve birçok farklı bağlar yaratabilen çalışmalardı. Sergiyi gezdikten sonra herhangi bir yayınevi ya da marka desteği olmadan bireysel çabayla yayımlanmış edisyonu olmayan kitapların yer aldığı bölüme geçtim. Küçük bir odada üç masa vardı. Masaya yayılmış kitaplar birbirinden iddialıydı. Sadece yirmi altı kitap vardı. Sergiyi gezdikten sonra, festivalin kapanış saatine kadar sadece bu kitapları inceledim. Yirmi altı kitabın da yirmi altısını tek tek, uzun uzun, düşünerek ve notlar alarak kitapların sayfalarını çevirdim. Bir fotoğrafçının okuması gerektiğini vurguladığım üç kitaptan bahsetmek istiyorum. Jennifer Drabbe-Today Is My New Favourite Day, Marco Marzocchi-Bullet ve Lukas Zander-Seele Braucht Heimat.

Jennifer Drabbe, Today Is My New Favourite Day

Dikkatim ilk olarak kitabın ismine odaklanmışken, sayfaları çevirdiğimde gördüğüm detaylardaki keskinlik merakımı uyandırdı. Her bir fotoğrafı ayrı ayrı inceleyip fotoğrafçıyı anlama ve sanatçının anlatımındaki gücünü görmeye çalıştım. Her çalışmanın çıkış noktası kişisel deneyimlerdir ve Jennifer Drabbe de çocukluğundan yola çıkarak kızıyla kurduğu iletişime odaklanıyor. Anılarından, deneyimlerinden, kişisel yolculuğunda keşfettiği gizil şeylerden ilham alarak ortaya çıkardığı fotoğrafların keskinliği, renk uyumu, konu anlatımındaki sadeliği izleyicinin dikkatini eşit şekilde üzerine çekiyor. Özellikle kendisini tanımak isteyen, kendi kişisel tarihini yeniden inşa etmek isteyen fotoğrafçıların özellikle incelemesini istediğim bir kitaptır.

https://www.jenniferdrabbe.com/portfolio

Marco Marzocchi, Bullet

Kalınlığı ve sade kapağı ile hemen karşımda duran Bullet’e baktığımda ilk bakışta afalladım. Birbirinden alakasız gibi görülen bu fotoğraflar nasıl bir araya gelebildi diye sorgularken daha çok eğildikçe aksini gördüm. Kitabın tasarımını, fotoğrafların sayfalara yerleştirme hâllerine çarpıldığım bu kitap, Marco’nun farklı görsel tekniklerden ürettiği fotoğrafların bir araya geldiği çok ama çok ödüllü bir kitap. Fotoğrafçı hakkında daha fazla bilgiye erişmek için araştırırken özgeçmişiyle ilgili hiçbir bilgi yokken Bullet hakkında yapılmış bir röportajını buldum. Farklı tekniklerle çalışmayı, deneyimlemeyi ve keşfetmeyi sevdiğini söylüyor. Bununla birlikte kitapta yer alan notlar da görsel anlatımını güçlendiriyor. Gündelik akışının içerisinden yakaladığı karelerle karşılaşıyoruz. Görmekten ezberlediğimiz bu görüntüler, bu kitap ile daha ilginç hâle gelerek sayfaların çevrilmesini yavaşlatıyor. Fotoğrafın sınırlarına, kurallarına, spesifik yollarına inanmayan Marco Marzocchi, anlatabilmenin bütün tekniklerini kullanarak üretimlerine devam ediyor. Algılarımızı, kurallarımızı, şartlandırılmış düşüncelerimizi kırmayı başarabilen; patikaların kendine has güzelliklerini ortaya çıkararak aynı sayfada buluşturabilen bir çalışma örneğidir bu kitap. Bir fotoğrafçı, sıkışıp kaldığı yerden çıkabilmek için kesinlikle Bullet’e bakmalı.

https://www.marcomarzocchi.com/bullet

Lukas Zander, Seele Braucht Heimat

Anlatımına özgün tasarımıyla dikkatimi çıkan bir diğer kitap ise Lukas’ın. Sadece otuz edisyon olarak basılır. İkinci Dünya Savaşı’nın bitişi sonrasına odaklanan fotoğraflar, geriye kalan yıkıntıları, kaybolan halkları, hayatta kalan insanların sıkıntılarını, ev ve yurt arayışının doğurduğu mücadeleyi yansıtır. Görsel bir okuma yaparak savaş psikolojisinin mekân ve insan ilişkisini en yalın hâliyle ifade eder. Sayfaları çabucak geçemeyeceğiniz, bazı anlarda uzun uzun kalacağınız ve birçok soruyla baş başa kalabileceğiniz bu kitabı neden öneriyorum? Sadece fotoğraf çekerek daha iyi bir fotoğrafçı ya da sanatçı olunabileceğine inananların aslında yanlış bir inanışa sahip olduklarını göstermek için. Çünkü fotoğraf çekmek önemli değildir. Önemli olan aynı zamanda fotoğraf üzerine kafa yormaktır. Baktığınız fotoğrafların üzerine biraz konuşabilmek ve düşünebilmek için Lukas’ın Seele Braucht Heimat kitabına bakmalılar.

https://lukas-zander.com/seele-braucht-heimat/